De afgelopen weken heb ik op deze plek geschreven over de jeugdzorg (die overgaat naar de gemeenten) en over de functie AWBZ-begeleiding (die geschrapt wordt en waarvoor de gemeenten in het kader van de Wmo compensatie moeten bieden). Gemeenten krijgen zo een belangrijke rol in het bieden van (jeugd)zorg en ondersteuning aan de inwoners die dat nodig hebben.

In een ander blog-bericht stel ik dat gemeenten over het algemeen goed zijn in het formuleren van beleid, maar dat beleid maken ook vraagt om het uitwerken van de aanpak, het vertalen van de beleidsvoornemens in een concreet dienstverleningsconcept en het vormgeven van ketensamenwerking. Gemeenten zijn op het terrein van de zorg nog minder bedreven in het concreet maken van beleid — terwijl dat met alle bovengenoemde veranderingen juist wel steeds meer nodig is.

In het laatstgenoemde blog-bericht staat ook een schema met de verschillende onderdelen van beleidsrealisatie:

• Richten (beleidsformulering)
• Inrichten (aanpak bepalen)
• Verrichten (uitvoering).

Een van de commentaren op het bericht stelt terecht dat de politieke context onvoldoende in het schema terugkomt. De politiek beperkt zich immers niet alleen tot het formuleren van beleid op hoofdlijnen, maar heeft ook invloed op de andere onderdelen in het proces van beleidsrealisatie.

In het nieuwe schema bij dit bericht heb ik de politieke invloed een duidelijkere plaats gegeven. Centraal in het schema staat een afdeling Zorgregie die drie belangrijke taken heeft:

• bepalen wat de behoefte is aan zorg en ondersteuning bij de bevolking en dit vertalen in wat er geleverd moet worden door professionele dienstverleners;
• bepalen binnen welke randvoorwaarden de diensten geleverd moeten/kunnen worden en wie dat mag doen (“relationship management”);
• evalueren van de geleverde diensten (kwaliteit van de uitvoering en van de resultaten) en hierover verantwoording afleggen.

De vraag is nu: wat hebben gemeenten nodig (aan middelen, instrumenten en competenties) om de zorgregie in de bovengeschetste toekomst waar te maken?

PS: Schema’s zijn geen modellen van de werkelijkheid; het is een manier om vragen te stellen aan de werkelijkheid.